ከፊንጢጣ አጠገብ የሚወጣ መግል የያዘ እብጠት፦ ዋናው ሕክምና መግሉን ማውጣት ነው

Name: ከፊንጢጣ አጠገብ የሚወጣ መግል የያዘ እብጠት፦ ዋናው ሕክምና መግሉን ማውጣት ነው
Creator: Hikimna

Perianal abscess: a painful pus-filled lump near the anus, and why draining it is the main treatment

ጽሑፍ፦ ሕክምና · Prepared by Hikimna · 2026-10-31

ምንድን ነው?

ከፊንጢጣ አጠገብ የሚወጣ መግል የያዘ እብጠት (perianal abscess) በፊንጢጣ ዙሪያ ባለው ቆዳ ሥር መግል ሲጠራቀም የሚፈጠር የሚያም እብጠት ነው። ብዙ ጊዜ የሚጀምረው በፊንጢጣ ውስጥ ያሉ ትናንሽ እጢዎች (anal glands) ሲደፈኑና ሲመረዙ ነው።

ለብዙ ኢንፌክሽኖች (ለምሳሌ ለሳንባ ወይም ለሽንት ቱቦ ኢንፌክሽን) አንቲባዮቲክ (antibiotics) ዋናው ሕክምና ነው። መግል የያዘ እብጠት ግን የተለየ ነው፤ ዋናው ሕክምና መግሉን በሐኪም ማውጣት (drainage) ነው። አንቲባዮቲክ ብቻውን ብዙ ጊዜ እብጠቱን አያደርቀውም። ሳይወጣ ከቆየ መግሉ በራሱ መንገድ ፈልጎ ሊፈነዳ ይችላል።

ብዙ ሰዎች ስለዚህ አካባቢ ለመናገር ያፍራሉ። ይህ ግን የተለመደ ችግር ነው፤ በጊዜ ሐኪም ማየት ህመሙን ያሳጥራል።

አደገኛ ምልክቶች

ከሚከተሉት አንዱ ካለ በዚያው ቀን ሐኪም ያማክሩ ወይም ወደ ጤና ተቋም ይሂዱ፦

የሚያም፣ የሚሞቅ እብጠት ከትኩሳት፣ ከብርድ ብርድ ማለት ወይም ከመንቀጥቀጥ ጋር።
መቅላቱ ወይም እብጠቱ ከእብጠቱ አልፎ እየተስፋፋ ከሄደ።
ህመሙ በፍጥነት እየጨመረ ከሄደ ወይም ሰውነትዎ በጣም ከደከመ።
የስኳር በሽታ (diabetes) ካለብዎት ወይም የሰውነት በሽታ መከላከል አቅምዎ ደካማ ከሆነ።

ቤት ውስጥ ምን ማድረግ?

እብጠቱን አይጭምቁ፣ በስለት አይቅደዱ፤ በባህላዊ መንገድ ለማከም አይሞክሩ።
"እስኪበስል ልጠብቅ" ብለው አይዘግዩ፤ ሐኪም ያሳዩ።
አንቲባዮቲክ በራስዎ አይጀምሩ። አንቲባዮቲክ ብቻ መውሰድ መግሉን ማውጣትን አይተካም።
አካባቢውን በንጹሕ ውሃ ታጥበው ደረቅ አድርገው ይያዙ።
ለህመም ምን መውሰድ እንደሚችሉ ሐኪምዎን ወይም ፋርማሲስትዎን ይጠይቁ።

ምልክቶች

ከፊንጢጣ አጠገብ የማያቋርጥ፣ የሚጠዘጥዝ ህመም፤ ሲቀመጡ ወይም ሰገራ ሲወጡ ሊብስ ይችላል።
ከፊንጢጣ አጠገብ የሚያም፣ የሚሞቅና ያበጠ እብጠት። መቅላቱ በጠቆረ ቆዳ ላይ በቀላሉ ላይታይ ይችላል።
ትኩሳት ወይም ብርድ ብርድ ማለት።
ከእብጠቱ መግል ወይም ደም መውጣት።

ሐኪም መቼ ማየት?

ከፊንጢጣ አጠገብ የሚያም እብጠት ሲኖር በተቻለ ፍጥነት።
አንቲባዮቲክ እየወሰዱ እብጠቱ ካልጠፋ ወይም ህመሙ ከቀጠለ።
መግሉ ከወጣ በኋላ ቁስሉ ካልዳነ፣ ፈሳሽ መውጣቱን ከቀጠለ ወይም እብጠቱ ደጋግሞ ከመጣ፤ ፊስቱላ (anal fistula) ሊሆን ይችላል።

ሕክምና

ዋናው ሕክምና መግሉን ማውጣት ነው። ሐኪሙ ህመም በሚያስታግስ መድኃኒት (anaesthesia) ሥር ትንሽ ቆርጦ መግሉ እንዲወጣ ያደርጋል።
አንቲባዮቲክ ረዳት ሕክምና ነው። ብዙ ጊዜ የሚሰጠው ለተወሰኑ ሰዎች ነው፤ ለምሳሌ የስኳር በሽታ ወይም ደካማ የመከላከል አቅም ላላቸው፣ መቅላቱ ለተስፋፋባቸው ወይም ትኩሳትና የሰውነት መዳከም ላለባቸው።
እብጠቱ ጥልቅ ከሆነ ቦታውን ለማወቅ አልትራሳውንድ፣ ሲቲ ወይም ኤምአርአይ (MRI) ሊያስፈልግ ይችላል።
መግሉ ከወጣ በኋላ ለአንዳንድ ሰዎች ፊስቱላ ሊፈጠር ይችላል፤ የክትትል ቀጠሮዎን አይዝለሉ።

መከላከያ