ፊት ላይ መቀባት የሌለባቸው ነገሮች፦ ሎሚ፣ የጥርስ ሳሙና፣ የሰውነት ሎሽንና በየቀኑ ስክራብ

Name: ፊት ላይ መቀባት የሌለባቸው ነገሮች፦ ሎሚ፣ የጥርስ ሳሙና፣ የሰውነት ሎሽንና በየቀኑ ስክራብ
Creator: Hikimna

What not to put on your face: lemon, toothpaste, body lotion and daily scrubbing

ጽሑፍ፦ ሕክምና · Prepared by Hikimna · 2026-10-22

ምንድን ነው?

የፊት ቆዳ ከሌላው የሰውነት ቆዳ ይበልጥ ስስና ቶሎ የሚቆጣ ነው። ብዙ ሰዎች ብጉርን፣ ጥቁረትን ወይም ቅባትን ለማጥፋት በማሰብ በቤት ውስጥ ያሉ ነገሮችን ፊታቸው ላይ ይቀባሉ። አንዳንዶቹ ግን ቆዳውን ያስቆጣሉ፣ ያደርቃሉ ወይም ብጉርን ያባብሳሉ።

በብዛት የሚታዩት ስህተቶች አራት ናቸው፦

ሎሚ (lemon)፦ የሎሚ ጭማቂ አሲድ ስላለው ቆዳን ያስቆጣል። እንደ ሎሚና ላይም (lime) ያሉ የብርቱካን ዘር ፍራፍሬዎች ቆዳ ላይ ኖረው ፀሐይ ሲመታው፣ ቆዳው ሊቀላ፣ ውሃ ሊቋጥርና ሊጠቁር ይችላል። ይህ ፋይቶፎቶደርማታይቲስ (phytophotodermatitis) ይባላል።
ስክራብ (scrub) በየቀኑ፦ ቆዳን አጥብቆ ማሸት የቆዳውን መከላከያ ይጎዳል፤ ቆዳው ስሜታዊ ይሆናል፣ ብጉርም ሊባባስ ይችላል።
የጥርስ ሳሙና (toothpaste)፦ ለጥርስ እንጂ ለቆዳ አልተሰራም። ፊት ላይ ሲቀባ ቆዳውን ያደርቃል፣ ያስቆጣል። የጥርስ ሳሙና በአፍ ዙሪያ ለሚወጣ ሽፍታ (perioral dermatitis) አንዱ መቀስቀሻ ሊሆን ይችላል።
ለሰውነት የተሰራ ሎሽን (body lotion)፦ ብዙ ጊዜ ወፍራምና ቅባታማ ነው። ፊት ላይ ሲቀባ የቆዳ ቀዳዳዎችን (pores) ሊደፍንና ብጉር ሊያስከትል ይችላል።

አደገኛ ምልክቶች

ከሚከተሉት አንዱ ካለ ቶሎ ሐኪም ያማክሩ፦

ቆዳው ውሃ ከቋጠረ፣ ከተቃጠለ ወይም በጣም ካመመ።
ፊት፣ ከንፈር ወይም ዓይን ዙሪያ ካበጠ።
ከሽፍታው ጋር ትኩሳት ካለ ወይም መግል ከወጣ።

ከንፈር፣ ምላስ ወይም ጉሮሮ አብጦ መተንፈስ ወይም መዋጥ ከከበደ የአደጋ ጊዜ እርዳታ ይፈልጉ። በአሜሪካ 911 ይደውሉ፤ በአዲስ አበባ የቀይ መስቀል አምቡላንስ 907 ነው። በሌላ ቦታ ያሉ የአካባቢውን የአደጋ ጊዜ አገልግሎት ያግኙ።

ቤት ውስጥ ምን ማድረግ?

ፊትዎን በቀን ሁለት ጊዜ ለስላሳ ሳሙና (gentle cleanser) ይታጠቡ።
ለፊት የተሰሩ፣ የቆዳ ቀዳዳ የማይደፍኑ (non-comedogenic) ሎሽንና ሜካፕ ይጠቀሙ።
ማታ ከመተኛትዎ በፊት ሜካፕ ያስለቅቁ።
ስክራብ በየቀኑ አይጠቀሙ፤ ብጉር ካለብዎ ቆዳዎን አጥብቀው አያሹ።
ሎሚ፣ የጥርስ ሳሙና፣ በረኪና ወይም ሌሎች የቤት ውህዶችን ፊትዎ ላይ አይቀቡ።
ብጉርን አይጭመቁ፤ ጠባሳ ሊተው ይችላል።
ቆዳው ከተቆጣ አዲስ ምርት መሞከር ያቁሙ፤ ቆዳው እስኪረጋጋ ቀለል ያለ ሽታ የሌለው ሎሽን ብቻ ይጠቀሙ።
ለብጉር ፋርማሲስት (pharmacist) ሳሊሲሊክ አሲድ (salicylic acid) ወይም ቤንዞይል ፐሮክሳይድ (benzoyl peroxide) ያሉ የሚቀቡ ሕክምናዎችን ሊመክርዎ ይችላል።

ምልክቶች

የፊት ቆዳ በተሳሳተ ምርት መጎዳቱን የሚያሳዩ ምልክቶች፦