ከ35 ዓመት በኋላ እርግዝና፦ የእንቁላል ጥራትና ተጨማሪ ጥንቃቄ
Pregnancy after 35: egg quality and extra care
ቪዲዮ · Dr. Hareg
ጽሑፍ፦ ሕክምና · Prepared by Hikimna · 2026-10-31
ምንድን ነው?
ይህ ጽሑፍ ከ35 ዓመት በኋላ ለማርገዝ ለሚያስቡ ወይም ለመጀመሪያ ጊዜ ላረገዙ ሴቶች ነው። ጥያቄው "ከ35 ዓመት በኋላ ማርገዝ ምን ችግር አለው? የእንቁላል ጥራት በእርግጥ ይቀንሳል?" የሚል ነው።
በሕክምና ከ35 ዓመት በላይ የሆነች ነፍሰ ጡር የዕድሜ ስጋት (advanced maternal age) አለባት ይባላል። ይህ ማለት መውለድ አትችልም ማለት አይደለም። ከዕድሜ ጋር የእንቁላል (egg) ቁጥርና ጥራት ስለሚቀንስ፣ ለማርገዝ መቸገርና አንዳንድ የእርግዝና ችግሮች የመከሰት ዕድል ይጨምራል ማለት ነው።
አንዲት ሴት የምትወለደው በሕይወቷ ዘመን የሚኖራትን እንቁላል ሁሉ ይዛ ነው፤ አዲስ እንቁላል አይፈጠርም። አንድ ጥናት እንደሚያሳየው በ30 ዓመት ከፍተኛው የእንቁላል ክምችት 12 በመቶ ገደማ ብቻ ይቀራል፤ በ40 ዓመት ደግሞ 3 በመቶ ገደማ። የቀሩት እንቁላሎች ጥራትም ይቀንሳል።
አደገኛ ምልክቶች
በእርግዝና ወቅት ከሚከተሉት አንዱ ካለ ወዲያውኑ እርዳታ ይፈልጉ፦
- ከብልት ደም መፍሰስ።
- ኃይለኛ የሆድ ወይም የአንድ ጎን የታችኛው ሆድ ህመም፤ በተለይ ከማዞር ወይም ከትከሻ ጫፍ ህመም ጋር።
- ኃይለኛ ራስ ምታት፣ የዓይን ብዥታ ወይም የፊትና የእጅ በድንገት ማበጥ።
- ከብልት ውሃ መፍሰስ ወይም የሕፃኑ እንቅስቃሴ መቀነስ።
- ትኩሳት ወይም የትንፋሽ ማጠር።
ከባድ ደም መፍሰስ ወይም ራስን መሳት ሲያጋጥም 911 (US) ወይም 907 (አዲስ አበባ) ይደውሉ፤ ወይም በአቅራቢያዎ ወዳለ ድንገተኛ ሕክምና ይሂዱ።
ቤት ውስጥ ምን ማድረግ?
- ለማርገዝ ካሰቡ ከማርገዝዎ በፊት ሐኪም ያማክሩ፤ ያለብዎትን በሽታና የሚወስዱትን መድኃኒት ይንገሩ።
- ካረገዙ የቅድመ ወሊድ ክትትል (prenatal care) ይጀምሩ፤ ቀጠሮዎን አያቋርጡ።
- አልኮል አይጠጡ፤ አያጭሱ።
- ጤናማ ምግብ ይመገቡ፤ ጤናማ ክብደት ይያዙ፤ ሐኪምዎ እስከፈቀደ ድረስ የአካል እንቅስቃሴ ያድርጉ።
- የደም ግፊትዎንና የስኳር ምርመራዎን ሐኪምዎ በሚነግርዎ መሠረት ያድርጉ።
ምልክቶች
የዕድሜ ስጋት የራሱ ምልክት የለውም። ከ35 ዓመት በኋላ ዕድላቸው የሚጨምሩ ችግሮች ግን እነዚህ ናቸው፦
- ለማርገዝ ረዘም ያለ ጊዜ መውሰድ።
- የእርግዝና ደም ግፊት (gestational hypertension)።
- የእርግዝና ስኳር (gestational diabetes)።
- ውርጃ (miscarriage)።
- ከማሕፀን ውጭ እርግዝና (ectopic pregnancy)።
- በሕፃኑ ላይ እንደ ዳውን ሲንድሮም (Down syndrome) ያሉ የክሮሞዞም ችግሮች።
- በቀዶ ጥገና መውለድ፣ የረዘመ ምጥና በወሊድ ጊዜ ብዙ ደም መፍሰስ።
እነዚህ በሁሉም ሴት ላይ አይከሰቱም። ዕድሜ ሲጨምር፣ በተለይ ወደ 40 ሲጠጋ፣ ዕድላቸው እየጨመረ ይሄዳል። ከ35 ዓመት በኋላ ለመጀመሪያ ጊዜ ያረገዙ አብዛኞቹ ሴቶች ግን ጤናማ እርግዝና አላቸው።
ሐኪም መቼ ማየት?
- ከ35 ዓመት በላይ ሆነው ለማርገዝ ካሰቡ።
- አንድ ዓመት ሞክረው ካልተሳካ፤ 36 ዓመትና ከዚያ በላይ ከሆኑ ደግሞ ከዚያ ቀደም ብለው።
- ውርጃ ደጋግሞ ካጋጠመዎት።
- ቀድሞ የደም ግፊት፣ የስኳር ወይም ሌላ የረጅም ጊዜ በሽታ ካለብዎት።
ዕድሜያቸው ከፍ ያለ ነፍሰ ጡሮች ተጨማሪ ክትትል የሚያስፈልገው እርግዝና (high-risk pregnancy) እንዳላቸው ሊቆጠሩ ይችላሉ። ይህ ማለት ተጨማሪ ምርመራና ድጋፍ ያገኛሉ ማለት ነው።
መከላከያ
- ዕድሜ የሚያመጣውን የእንቁላል መቀነስ የሚያስቆም መንገድ የለም።
- ልጅ የመውለድ ዕቅድዎን ከሐኪምዎ ጋር ቀድመው ይወያዩበት።
- ከማርገዝዎ በፊት የደም ግፊትዎንና የስኳር መጠንዎን ያስመርምሩ፤ ካለብዎት ይቆጣጠሩት።
- አለማጨስ፣ አልኮል አለመጠጣትና ጤናማ ክብደት መያዝ ለማርገዝም ለእርግዝናም ይጠቅማል።
ለሐኪምዎ የሚጠይቋቸው
- በእኔ ዕድሜ ለማርገዝ ምን ያህል ጊዜ ልሞክር?
- የሕፃኑን የክሮሞዞም ችግር ለማወቅ የሚደረጉ ምርመራዎች አሉ?
- እርግዝናዬ ከፍተኛ ስጋት ያለው ነው? ምን ተጨማሪ ክትትል ያስፈልገኛል?
- ከማርገዜ በፊት ማስተካከል ያለብኝ የጤና ችግር አለ?
ምንጮች
- https://www.nichd.nih.gov/health/topics/high-risk/conditioninfo/factors
- https://www.nhs.uk/conditions/miscarriage/
- https://www.nhs.uk/conditions/infertility/
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20111701/
ጥያቄዎችና መልሶች
የመጀመሪያውን ጥያቄ ይጠይቁ።
ተያያዥ ርዕሶች
የእርግዝና ክትትል (የቅድመ ወሊድ እንክብካቤ)
መካንነት (Infertility)፦ በሴቶችም በወንዶችም ላይ የሚያመጡት ምክንያቶች
በእርግዝና ወቅት የደም ግፊትና ኤክላምፕሲያ
የእርግዝና ስኳር ምርመራ፦ የ2 እና የ3 ሰዓት ልዩነት ለትምህርት ብቻ ነው፤ የግል የሕክምና ምክር አይደለም። ድንገተኛ ችግር ካለ 911 (አሜሪካ) ወይም 907 (አዲስ አበባ)።
ሁሉም ጽሑፎች · ስለ እኛ · ያግኙን