Hepatitis B poozatiivii: hordoffiin maaliif barbaachisa?
Tested positive for hepatitis B: why regular follow-up matters
Viidiyoo · Dr. Abdo Ahmed
Barreeffama: Hikimna · 2026-10-23
Maal jechuudha?
Bu’aan hepatitis B poozatiivii ta’uun tiruun miidhaa cimaa qaba jechuu miti. Garuu vaayirasichi mallattoo malee tiruu miidhuu danda’a; nama tokko tokko keessatti cirrhosis ykn kaansarii tiruu fiduu danda’a. Kanaaf “hin dhukkubu” jechuun hordoffii dhiisuun sirrii miti.
Hepatitis B yeroo dhihoo qabame fi yeroo dheeraa ture adda baasuun barbaachisa. Hundi qoricha yeroo sana jalqabu hin barbaadan; garuu hundi madaallii fi karoora hordoffii barbaadu. Qorannoon ALT, HBV DNA, madaa tiruu fi haalli dhuunfaa murtii yaalaa gargaara. Ultrasound fi qorannoon dhiigaa yeroo ogeessi murteessetti raawwatamu. Ji’a jaha jedhamee viidiyoo keessatti kaafamus, yeroo hordoffii nama hundaaf walfakkaataa miti.
Mallattoolee balaa
- Dhiiga haqqisuu, sagaraa gurraacha, burjaaja’uu ykn dammaquu dadhabuu irratti gargaarsa hatattamaa barbaadaa.
- Ija keelloo ta’uu, garaa ykn miila haaraa iita’uu irratti ariitiin madaallii argadhaa.
Mana keessatti maal gochuu dandeenya?
- Bu’aa qorannoo keessan tursiisaa; beellama hordoffii hin darbinaa.
- Alkoolii fi qoricha aadaa nageenyi isaa hin beekamne irraa fagaadhaa. Qoricha ajajame ofumaan hin dhaabinaa.
- Hiriyyaan gaa’elaa fi maatiin qorannoo fi talaallii akka argatan gorsa ogeessaa gaafadhaa.
Yoom ogeessa fayyaa bira deemuu qabna?
Poozatiivii ta’uu erga beektanii booda ogeessa quunnamaa. Qorannoon imalaaf godhame vaayirasicha yoo argate, fayyaa keessaniif hordoffii jalqabaa. Seerri imalaa bakka fi yeroo irratti jijjiirama; viidiyoo qofa irratti hundaa’uun murtii godaansaa hin godhinaa. Ogeessa gaafachuun qorannoo dhuunfaa fi yaalaaf qajeelfama isiniif kenna.
Gaaffilee ogeessa fayyaaf
- Vaayirasichi tiruu koo miidhaa jiraa?
- Qoricha jalqabuun barbaachisaa; qorannoo itti aanu yoom godha?
Gaaffilee fi deebii
Gaaffii jalqabaa gaafadhaa.
Mata dureewwan walqabatan
Hepatitis B fi C: daddarbuu, qorannoo fi ittisa
Dhibee tiruu: mallattoo eeggachuu malee qorannoo godhaa Kun barnootaaf qofa; gorsa yaalaa dhuunfaa hin bakka bu’u. Balaa hatattamaa irratti tajaajila naannoo keessanii waamaa; Ameerikaatti 911.
Barreeffamoota hunda · Waa’ee keenya · Nu quunnamaa