Dhageettii gurraa dhabuu: sababoota yaalamuu danda'an fi yoom of qorachiisuu qabna
Hearing loss: which causes can be treated and when to get checked
Viidiyoo · Ethio Tebib Afaan Oromoo
Barreeffama: Hikimna · 2026-10-31
Maal jechuudha?
Gurri keenya kutaa sadii qaba: gurra alaa, gurra gidduu fi gurra keessaa. Dhageettiin erga hir'atee booda deebi'uu fi deebi'uu dhabuun iddoo miidhaan itti uumame fi sababa isaa irratti hundaa'a.
Miidhaa gurra alaa fi gurra gidduu irratti uumamu:
- Infeekshinii gurraa, dhangala'aa gurraa wajjin ykn malee.
- Birbirsituu dibbee gurraa (eardrum) cabuu ykn baqaquu.
- Xurii gurraa (earwax) walitti qabamuu ykn waan gurra keessa galu.
Sababoonni kunneen yeroo baay'ee yaalamuu danda'u; dhageettiin guutummaatti ykn gartokkeen deebi'uu danda'a.
Miidhaa gurra keessaa irratti uumamu:
- Sagalee guddaa yeroo dheeraaf dhaga'uu.
- Umurii dabaluu.
- Rukutamuu mataa ykn gurraa.
Miidhaan gurra keessaa yeroo baay'ee salphaatti hin deebi'u. Garuu meeshaa dhageettii (hearing aid) ykn meeshaa gurra keessa kaa'amu (implant) fayyadamuun dhageettiin fooyya'uu danda'a.
Mallattoolee balaa
Kanneen keessaa tokko yoo jiraate battalumatti (guyyuma sana ykn guyyaa itti aanu) ogeessa fayyaa bira deemaa:
- Dhageettii gurra tokkoo ykn lamaanii akka tasaa dhabuu.
- Dhageettiin guyyoota ykn torbanoota muraasa keessatti hir'achaa deemuu.
- Dhageettii dhabuu wajjin gurra dhukkubbii, dhangala'aa gurraa, mataa naanna'uu ykn gurra keessatti sagalee dhaga'uu.
Mana keessatti maal gochuu dandeenya?
- Gurra keessan keessa quba, muka, cotton bud ykn waan biraa hin galchinaa, gurri cufame isinitti fakkaatus.
- Dhangala'aa ykn waan biraa ofumaan gurra keessa hin naqinaa; dura ogeessa fayyaa gaafadhaa.
- Sagalee guddaa irraa of eegaa; muuziqaa sagalee gadi aanaan dhaggeeffadhaa.
- Bakka sagaleen guddaa jirutti meeshaa gurra eegu fayyadamaa.
- Yeroo namoota wajjin dubbattan bakka callisaa ta'etti dubbadhaa.
Yoom ogeessa fayyaa bira deemuu qabna?
- Dhageettiin keessan suuta suutaan hir'achaa jira jettanii yoo yaaddan.
- Erga infeekshinii gurraa ykn xurii gurraatiif yaalamtanii booda dhageettiin keessan yoo hin deebine.
- Namoonni biroo akka isin hin dhageenye yoo isinitti himan.
Dhageettiin akka sirriitti hin hojjenne yeroo baay'ee namoota biroo irra boodatti beekama; kanaaf jijjiirama dhageettii yoo argitan yeroon of qorachiisuun barbaachisaadha. Ogeessi fayyaa gara ogeessa gurraa, funyaanii fi kokkee (ENT) ykn qorannoo dhageettiitti isin erguu danda'a.
Ittisa
- Sagalee guddaa irraa of eegaa.
- Infeekshinii gurraa yeroon yaalchisaa.
- Tamboo hin xuuxinaa.
- Qoricha ogeessi hin ajajne hin fudhatinaa.
Gaaffilee ogeessa fayyaaf
- Dhageettiin koo maaliif hir'ate?
- Miidhaan kun gurra kam irratti uumame?
- Dhageettiin koo deebi'uu danda'aa?
- Meeshaa dhageettii na gargaaruu danda'aa?
Maddoota
- https://www.nhs.uk/conditions/hearing-loss/
- https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/deafness-and-hearing-loss
Gaaffilee fi deebii
Gaaffii jalqabaa gaafadhaa.
Mata dureewwan walqabatan
Guurii gurraa: maaliif muka ykn jirbii gurra keessa galchuu hin qabnu
በሕክምና ወይም በቀዶ ሕክምና ሊስተካከሉ የሚችሉ የመስማት ችግሮች
የጆሮ ማዳመጫ (earphone) ጉዳቶችና በጥንቃቄ የመጠቀሚያ መንገዶች Kun barnootaaf qofa; gorsa yaalaa dhuunfaa hin bakka bu’u. Balaa hatattamaa irratti tajaajila naannoo keessanii waamaa; Ameerikaatti 911.
Barreeffamoota hunda · Waa’ee keenya · Nu quunnamaa