ሕክምናHikimna · Odeeffannoo fayyaa Afaan Oromootiin
ለትምህርት ብቻ ነው። Educational only.

Gogiinsa garaa: mallattoolee fi waan gargaaru

Constipation

Viidiyoo · Dr. Abdo Ahmed

Barreeffama: Hikimna · 2026-10-23

Maal jechuudha?

Gogiinsi garaa yeroo sagaraan jabaatee, gogee, baasuuf humna gaafatu ykn guutumaan hin baane fakkaatu dha. Torbanitti yeroo sadii gadi sagaraa baasuun mallattoo ta’uu danda’a; garuu jijjiirama amala keessan duraanii ilaaluunis barbaachisa. Guyyaa guyyaan sagaraa baasuu dhabuun qofti dhibee jechuu miti.

Faayibarii ykn dhugaatii gahaa dhabuu, sochii xiqqaa, fedhii sagaraa tursiisuu fi qorichoonni tokko tokko sababoota keessaa ti. Yeroo tokko tokko thyroid, sukkaara ykn rakkoo mar’imaanii waliin walqabata. Viidiyoowwan lama keessatti Dr. Abdo hiika, gosa sagaraa, sababoota fi yaala ibsa. Sababaa adda baasuun qoricha qofa fudhachuu caalaa barbaachisa.

Mallattoolee balaa

  • Dhukkubbii garaa cimaa, garaa iita’uu, haqqisuu fi sagaraa ykn qilleensa baasuu dadhabuu waliin yoo jiraate gargaarsa ariifataa barbaadaa.
  • Dhiiga baay’ee, sagaraa gurraacha ykn gaggabuu irratti gargaarsa hatattamaa waamaa.

Mana keessatti maal gochuu dandeenya?

  • Faayibarii suuta dabalaa: kuduraa, muduraa, baaqelaa fi midhaan guutuu filadhaa.
  • Dhugaatii gahaa fudhadhaa; dhibee kalee ykn onneetiif daangaan dhugaatii yoo kenname hordofaa.
  • Socho’aa, fedhii sagaraa hin tursiisinaa. Miila jala teessoo gabaabaa kaa’uun humnaan dhiibuu hir’isuu danda’a.
  • Qoricha sagaraa laaffisu yeroo barbaachisutti gorsa ogeessaatiin fayyadamaa.
Yoom ogeessa fayyaa bira deemuu qabna?

Tarkaanfii manaatiin yoo hin fooyyofne, rakkoon haaraa ta’ee yoo itti fufe, ulfaatina hir’achuu ykn dhiiga sagaraa yoo qabaattan ogeessa quunnamaa. Qorichoota keessan irratti mari’adhaa; ofumaan hin dhaabinaa. Ogeessi qorannoon dhiigaa, sagaraa ykn colonoscopy barbaachisaa ta’uu isaa murteessa.

Gaaffilee ogeessa fayyaaf
  • Qorichi koo gogiinsa fiduu danda’aa?
  • Faayibarii ykn qoricha akkamii, yeroo hammamiif fayyadama?
Maddoota

Gaaffilee fi deebii

Gaaffii jalqabaa gaafadhaa.

Gaaffiin keessan erga ilaalamee booda asitti mul’ata.

Mata dureewwan walqabatan

Kun barnootaaf qofa; gorsa yaalaa dhuunfaa hin bakka bu’u. Balaa hatattamaa irratti tajaajila naannoo keessanii waamaa; Ameerikaatti 911.
Barreeffamoota hunda · Waa’ee keenya · Nu quunnamaa