በመጀመሪያዎቹ ስድስት ወራት ጡት ማጥባት

ይህ ሕመም አይደለም። የተለመደውና ጤናማው ሁኔታ የሚከተለው ነው፦

• ሕፃኑ የረሃብ ምልክት ሲያሳይ ቀንና ማታ በነፃነት ማጥባት (responsive feeding) ትክክለኛው መንገድ ነው። አዲስ የተወለደ ሕፃን በቀን ብዙ ጊዜ መጥባቱ የተለመደ ነው።
• ሕፃኑ በቂ ወተት እያገኘ መሆኑን የሚያሳዩት ጤናማ የሰውነት እድገትና በመደበኛነት የሚቀየር እርጥብ ጨርቅ (wet diapers) ናቸው። ይህ በቂ ማረጋገጫ ነው።
• ሕፃኑ አዘውትሮና በትክክል ሲጠባ የእናትየው የወተት መጠን (milk supply) በተፈጥሮ እየጨመረና እየተስተካከለ ይሄዳል። ወተቴ አይበቃም ብሎ መጨነቅ የተለመደ ነው፤ መፍትሔው ግን ብዙ ጊዜ ብዙ ማጥባት ነው።
• በመጀመሪያዎቹ ቀናት የሚወጣው ወተት ወፍራምና ቢጫማ (colostrum) ነው። መጠኑ ትንሽ ቢመስልም ለሕፃኑ በቂ ነው።

• ከባድ የጡት ህመም፣ የተሰነጠቀ የጡት ጫፍ ወይም የጡት ማበጥ (engorgement) ካጋጠመዎት፤ በአፋጣኝ የባለሙያ ድጋፍ ይፈልጉ።
• የጡት መቅላት ወይም ትኩሳት ካለዎት፤ ይህ የጡት ኢንፌክሽን (mastitis) ሊሆን ይችላል።
• ሕፃኑ በጣም ከተኛና ጡት መጥባት ካልቻለ።
• የሕፃኑ ሽንት ከቀነሰ፣ ቆዳው ቢጫ ከሆነ ወይም ክብደቱ ካላደገ።
• ወተቴ አይበቃም ብለው ከተጨነቁ፣ ወይም የጡት አያያዙን ማስተካከል ካልቻሉ።
• መድኃኒት እየወሰዱ ከሆነ፣ ጡት ማጥባት ይቻል እንደሆነ ሐኪምዎን ይጠይቁ።

• በመጀመሪያው ሰዓት ጡት ያስጀምሩ።
• ስድስት ወር ሙሉ የጡት ወተት ብቻ ይስጡ።
• ከስድስት ወር በኋላ ተገቢ የሆኑ ተጨማሪ ምግቦችን (complementary foods) በንጽሕና እያዘጋጁ፣ ጡት ማጥባትን እስከ ሁለት ዓመትና ከዚያም በላይ ይቀጥሉ።
• በእርግዝና ወቅት ስለ ጡት ማጥባት ቀድመው ይማሩ፤ ከቤተሰብ ድጋፍ ይጠይቁ።
• ወደ ሥራ ሲመለሱ የጡት ወተትን በእጅ ወይም በፓምፕ (breast pump) አውጥቶ ማስቀመጥ እንደሚቻል የጤና ባለሙያ ይጠይቁ።

• ሕፃኔ በቂ ወተት እያገኘ መሆኑን እንዴት አውቃለሁ?
• የጡት አያያዙ ትክክል ነው? ማን ሊረዳኝ ይችላል?
• እየወሰድኩ ያለው መድኃኒት ለጡት ማጥባት ችግር አለው?
• ወደ ሥራ ስመለስ ጡት ማጥባትን እንዴት እቀጥላለሁ?

• WHO. Infant and young child feeding fact sheet.
• UNICEF. Breastfeeding.
• CDC. Breastfeeding.