Dhangala’aa qaama saalaa dhiiraa irraa ba’u: sababa isaa fi maaliif lamaan keessanuu yaalamuu qabdan
Discharge from the penis in men, causes and why both partners need treatment
Viidiyoo · Dr. Abera Olani
Barreeffama: Hikimna · 2026-10-30
Maal jechuudha?
Dhangala’aan qaama saalaa dhiiraa irraa ba’u yeroo baay’ee ujummoon fincaanii (urethra), kan fincaan qaama keessaa gara alaatti baasu, yeroo dhiitu (urethritis) mul’ata.
Yeroo baay’ee kan fidu baakteeriyaa saalqunnamtiin daddarban kanneen akka gonooriyaa (gonorrhoea), kilaamiidiyaa (chlamydia) fi maayikoopilaasmaa (mycoplasma genitalium) dha. Yeroo tokko tokko garuu sababa saalqunnamtiin hin dhufneenis uumamuu danda’a.
Mallattoolee beekamoo:
- Dhangala’aa furdaa, kan akka malaa (pus), adii, keelloo ykn magariisa fakkaatu.
- Yeroo fincaa’an gubuu ykn dhukkubbii.
- Fincaan dafee dafee fincaa’uu barbaaduu.
- Namoota tokko tokko irratti mallattoon tokkoyyuu hin mul’atu; kanaaf mallattoo malee illee namatti darbuu danda’a.
Mallattoolee balaa
Kanneen armaan gadii keessaa tokko yoo jiraate, guyyuma sana ogeessa fayyaa ilaalchisaa:
- Ho’a qaamaa fi dhukkubbii.
- Dhukkubbii ykn dhiita’uu qorii (testicles) ykn naannoo isaa.
- Fincaan fincaa’uu dadhabuu ykn fincaan baay’ee xiqqaachuu.
- Dhukkubbii lafee walqabsiisaa (joints), ija diimachuu ykn ija dhukkubbii.
- Dubartii ulfaa irratti: mallattoon infeekshinii saalaa yoo jiraate dafaa qoratamaa; daa’ima dhalatutti darbuu danda’a.
Yaalli yoo hin argamne, infeekshiniin qorii ykn piroosteetiitti (prostate) faca’uu, ujummoo fincaanii keessatti malaa kuusuu fi ujummoon fincaanii dhiphachuu (urethral stricture) fiduu danda’a.
Mana keessatti maal gochuu dandeenya?
- Mallattoo kana yoo argitan, mana yaalaa ykn kiliinikii fayyaa saalaa deemaa; qorannoo fincaanii ykn dhangala’aa irraa fudhatamu godhamu.
- Qoricha (antibiotics) ofumaan bitachuun hin fudhatinaa; qorichi sirrii infeekshinii qorannoon argame irratti hundaa’a.
- Haadha manaa ykn hiriyaa saalaa keessan wajjin qoratamaa fi yaalamaa. Isin qofti yoo yaalamtan, infeekshiniin deebi’ee isin qabuu danda’a.
- Hanga lamaan keessanuu yaala xumurtanii qorannoon fayyuu keessan mirkaneessutti saalqunnamtii (afaanii dabalatee) hin godhinaa.
- Qoricha ogeessi isinii kenne guutummaatti xumuraa; mallattoon yoo badellee hin dhaabinaa.
- Gara fuulduraatti infeekshinii ittisuuf yeroo hunda kondomii (condom) fayyadamaa.
Yoom ogeessa fayyaa bira deemuu qabna?
- Dhangala’aan qaama saalaa irraa yoo ba’e ykn fincaan yeroo fincaa’an yoo gube.
- Hiriyaan saalaa keessan infeekshinii saalaa akka qabu yoo isinitti hime.
- Kondomii malee saalqunnamtii yoo raawwattan, mallattoo malee illee qoratamuuf.
- Yaala booda mallattoon yoo hin badin ykn yoo deebi’e.
Gaaffilee ogeessa fayyaaf
- Infeekshinii kam qaba? Qorannoo infeekshinii saalaa biroo (fakkeenyaaf HIV) godhachuu qabaa?
- Hiriyaan koo akkamitti qoratamee yaalamuu qaba?
- Yaala erga xumuree booda deebi’ee qoratamuu qabaa?
- Saalqunnamtii yoom jalqabuu danda’a?
Maddoota
- https://www.nhs.uk/conditions/non-gonococcal-urethritis/
- https://www.nhs.uk/conditions/gonorrhoea/
- https://www.nhs.uk/conditions/chlamydia/
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32644329/
Gaaffilee fi deebii
Gaaffii jalqabaa gaafadhaa.
Mata dureewwan walqabatan
በግብረ ሥጋ ግንኙነት የሚተላለፉ በሽታዎች
ኤችአይቪ
የሽንት መስመር ኢንፌክሽን
Hepatitis B fi C: daddarbuu, qorannoo fi ittisa Kun barnootaaf qofa; gorsa yaalaa dhuunfaa hin bakka bu’u. Balaa hatattamaa irratti tajaajila naannoo keessanii waamaa; Ameerikaatti 911.
Barreeffamoota hunda · Waa’ee keenya · Nu quunnamaa